De bjj rear naked choke (RNC), in het Portugees bekend als ‘mata leão’, is een van de meest effectieve verwurgingstechnieken binnen het grondvechten waarbij je vanaf de rugzijde controle uitoefent op de halsslagaders van je tegenstander. Door met één arm de keel te omsluiten en de greep via je eigen biceps en het achterhoofd van de trainingspartner te vergrendelen, ontstaat een veilige bloedverwurging waardoor de ander genoodzaakt is af te tikken. De techniek berust volledig op hefboomwerking en precisie in plaats van brute spierkracht.
Wat is de bjj rear naked choke precies en waarom is hij zo effectief?
Bij Sportschool Herbert in Ede leren we onze leden dat de bjj rear naked choke de ultieme afronding is van rugcontrole (back control), de meest dominante positie in het grondgevecht. Vanaf de rug kan je partner jou niet effectief slaan of vastgrijpen, terwijl jij met minimale kracht volledige controle hebt. In onze dojo in Ede besteden we daarom veel aandacht aan de biomechanica achter deze klassieke submission.
De term ‘naked’ verwijst naar het feit dat je voor deze techniek geen judogi of traditioneel pak van je tegenstander nodig hebt. Waar veel andere verwurgingen binnen het traditionele jiu-jitsu en judo gebruikmaken van de kraag of revers, werkt de RNC puur op het lichaam. Dit maakt de techniek universeel toepasbaar, zowel in Gi- als No-Gi Braziliaans Jiu-Jitsu en realistische zelfverdedigingssituaties.
Fysiologisch gezien is de techniek een vasculaire verwurging (bloedchoke) en geen luchtpijpcompressie (tracheale verwurging). Dit betekent dat de binnenkant van de elleboog precies voor de adamsappel rust, terwijl de onderarm en de bovenarm zachte, gelijkmatige druk uitoefenen op de linker- en rechterhalsslagader (carotiden). Hierdoor wordt de bloedtoevoer naar de hersenen binnen enkele seconden veilig en pijnloos geremd, wat leidt tot een onmiddellijke overgave via een ’tap’.
Hoe zet je de bjj rear naked choke stap voor stap technisch correct in?
Het correct aanleggen van een bjj rear naked choke vereist een zorgvuldige opbouw, die we bij Sportschool Herbert stap voor stap ontleden tijdens de lessen in Ede. Veel beginners proberen de klem te overhaasten, maar in onze lessen in Ede leggen we de nadruk op controle voorafgaand aan de afronding. Een solide basis voorkomt dat de tegenstander kan ontsnappen.
De opbouw van een vlekkeloze techniek verloopt via de volgende fasen:
- 1. Positionele controle (de Seatbelt-grip): Voordat je aan de submission denkt, zorg je voor rugcontrole met je benen (de zogeheten ‘hooks’ aan de binnenzijde van de dijen) en een seatbelt-greep met je armen: één arm over de schouder, één arm onder de oksel, waarbij je handen op de borst in elkaar grijpen.
- 2. De ‘choking arm’ diep positioneren: De arm die over de schouder ligt, schuift diep onder de kin van de trainingspartner door. De punt van je elleboog moet precies op één lijn liggen met de kin of adamsappel van de ander. Je hand reikt richting de tegenoverliggende schouder.
- 3. De armen vergrendelen: Je glijdt met de ‘choking hand’ naar de biceps van je andere arm (de ondersteunende arm). De hand van je ondersteunende arm schuift vervolgens als een mes achter het hoofd van de tegenstander, niet op de kruin maar vlak achter de nek.
- 4. De hefboom en de squeeze: In plaats van hard achterover te trekken, breng je je ellebogen naar elkaar toe, rol je je schouders naar achteren en zet je lichte druk vanuit je borstkas tegen de rug van je partner. Dit comprimeert de ruimte rond de hals maximaal met een minimale fysieke inspanning.
Door deze systematische aanpak leert de beoefenaar dat techniek en hefboomwerking het altijd winnen van brute trekkracht. Het beheersen van deze stappen geeft rust en controle op de mat.
Welke veelgemaakte fouten zien we vaak bij het toepassen van de choke?
Tijdens de trainingen bij Sportschool Herbert zien onze instructeurs in Ede regelmatig dezelfde technische valkuilen terugkomen bij zowel beginners als gevorderden. Het herkennen en corrigeren van deze details maakt het verschil tussen een gehaaste, vermoeiende poging en een soepele, effectieve submission. In onze zaal in Ede staat technische perfectie daarom altijd centraal.
De meest voorkomende fouten zijn:
- Achterover trekken in plaats van comprimeren: Veel beoefenaars hebben de neiging om met hun hele bovenlichaam naar achteren te trekken. Hierdoor ontstaat juist ruimte tussen jouw borst en de rug van de tegenstander, waardoor deze kan draaien en ontsnappen. De druk moet naar binnen en compact blijven.
- De hand over het hoofd plaatsen in plaats van erachter: Als je je vrije hand plat op de bovenkant van het hoofd legt, kan de tegenstander je hand gemakkelijk vastpakken en lostrekken (hand-fighting). Schuif je hand daarom altijd onzichtbaar achter het achterhoofd of in je eigen nek.
- Verstrikking over de kin (jaw choke): Als de tegenstander zijn kin omlaag drukt, probeert men soms over de kaak heen te klemmen. Hoewel dit pijnlijk kan zijn, is het technisch niet de zuivere bloedchoke die we nastreven en kost het onnodig veel spierkracht.
- Verliezen van de heup- en beencontrole: Wie zich blindstaart op de armen, vergeet vaak de ‘hooks’ met de benen. Zodra je partner zijn heupen over jouw benen weet te manoeuvreren, is de dominante positie verloren en daarmee ook de kans op de klem.
Hoe train je de rear naked choke op een veilige en verantwoorde manier?
Veiligheid is het absolute fundament van alle vechtsportlessen bij Sportschool Herbert in Ede. Omdat de bjj rear naked choke een krachtige vasculaire klem is, hanteren we strikte afspraken en een hechte dojo-cultuur waarin wederzijds respect vooropstaat. Zo kan iedereen in Ede met een gerust hart en vol vertrouwen trainen en sparren.
Het veilig beoefenen van submissions berust op twee onbreekbare regels: ’tap early’ en direct loslaten. Zodra een klem technisch sluitend zit, wacht de verdediger niet tot hij duizelig wordt, maar tikt hij twee keer duidelijk af op het lichaam van de partner of op de mat. Ook een verbaal “Tap!” is direct geldig. Voor de aanvaller geldt: zodra er wordt afgetikt, laat je de greep meteen en zonder aarzeling los.
Tijdens het instuderen van de techniek bouwen we de intensiteit stapsgewijs op. Eerst oefen je de handplaatsing statisch zonder kracht, zodat het spiergeheugen zich ontwikkelt. Pas wanneer de dynamiek vloeiend verloopt, voegen we lichte weerstand toe tijdens gecontroleerde rollenspellen (positioneel sparren). Hierdoor leert men de klem met beleid en gevoel aan te zetten, wat blessures uitsluit en het leerrendement enorm vergroot.
Waarom is de rear naked choke een belangrijk onderdeel van zelfverdediging?
Bij Sportschool Herbert in Ede zien we dat de bjj rear naked choke een essentieel instrument is voor wie effectief wil werken aan zijn persoonlijke veiligheid. In onze trainingsprogramma’s rondom weerbaarheid trainen leren deelnemers hoe grondtechnieken rust en overzicht bieden in stressvolle situaties. In Ede leggen we uit hoe je een fysieke dreiging de-escaleert zonder zelf buitensporig geweld te gebruiken.
In een realistisch scenario biedt de rugpositie ongeëvenaarde voordelen voor zelfverdediging:
- Neutraliseren zonder impact: Je hoeft niet te slaan of te schoppen om een belager onder controle te krijgen. Dit minimaliseert het risico op blijvend letsel bij beide partijen en voorkomt escalatie.
- Geschikt tegen fysiek sterkere tegenstanders: Doordat de techniek hefbomen en lichaamsgewicht gebruikt vanuit een blinde hoek van de aanvaller, kan een kleiner persoon een aanzienlijk zwaardere belager effectief controleren en uitschakelen.
- Volledige controle over de situatie: Vanaf de rug heb je het overzicht over de omgeving en bepaal je zelf wanneer en hoe stevig je druk uitoefent, totdat de situatie veilig is of hulp arriveert.
Deze combinatie van technische controle en mentale kalmte maakt de RNC een onmisbare submission in het moderne BJJ-arsenaal.
Wil je zelf de techniek en controle van BJJ ervaren bij Sportschool Herbert?
Ben je nieuwsgierig geworden naar de diepgang van Braziliaans Jiu-Jitsu en wil je ontdekken hoe technieken zoals de rear naked choke in de praktijk werken? Bij Sportschool Herbert heten we iedereen van harte welkom in onze dojo in Ede. Of je nu wilt werken aan je conditie, zelfverdediging wilt leren of op zoek bent naar een uitdagende sport in een collegiale sfeer: onze deskundige instructeurs begeleiden je stap voor stap op de mat. Vraag vandaag nog geheel vrijblijvend een gratis proefles aan en ervaar het zelf!